Roamer. 1888 – Początek historii, która trwa do dziś

Marka Roamer jest doskonale znana na naszym polskim rynku zegarkowym.Jej pozycja byla nawet zdecydowanie wyższa u nas, niż na jakimkolwiek innym rynku – nasz rynek był dla niej wiodącym. Dziś dla ustabilizowania jej pozycji na rynku potrzeba sporo marketingowej pracy. Warto więc poznać jej historię.
Początki firmy ROAMER Watch Company sięgają roku 1888, czyli momentu w którym 29-letni Fritz Meyer założył własną pracownię zegarmistrzowską w szwajcarskiej miejscowości Solothurn. Zapewne młody przedsiębiorca nie spodziewał się wówczas, iż jego 6-osobowa pracownia przeistoczy się na przestrzeni kolejnych lat w olbrzymią firmę produkującą piękne czasomierze, a on sam zapisze się na zawsze w historii zegarmistrzostwa.

Początki w XIX wieku

Początkowo niewielki zakład Meyer’a był jednym z wielu niezależnych, szwajcarskich warsztatów, które specjalizowały się w produkcji wyłącznie jednego lub ewentualnie kilku elementów zegarków kieszonkowych. W przypadku pracowni Fritza Meyer’a elementem tym był wychwyt cylindrowy, który następnie sprzedawany był do dużych przedsiębiorstw zajmujących się montażem poszczególnych części oraz sprzedażą gotowych już czasomierzy.

Przez kolejne 7 lat zakład Meyer’a systematycznie i konsekwentnie poszerzał zakres usług oraz zdobywał nowe doświadczenia, dzięki czemu w roku 1895 warsztat był już w stanie składać czasomierze we własnym zakresie. Elementy każdego zegarka, czyli części mechanizmu, podzespoły, koperty oraz tarcze, były kupowane od zewnętrznych przedsiębiorstw. Pozycja pracowni Meyer’a znacznie umocniła się, gdyż z dostawcy stał się producentem. Ponieważ czasomierze składane w tamtym okresie nie posiadały jeszcze nazwy marki, najprawdopodobniej tworzone były nadal na zamówienie innych przedsiębiorstw.

Do roku 1897 zakład produkcyjny Meyer’a zatrudniał już 60 pracowników, a co ważniejsze, udało mu się opracować pierwszy własny mechanizm – kaliber 38, którego nazwa honoruje obchodzone wówczas 38 urodziny założyciela firmy. Dynamicznie rozwijające się przedsiębiorstwo wykonało tym samym kolejny, wielki krok w kierunku przeistoczenia się w pełni samodzielną manufakturę – największe marzenie Meyer’a. Wprawdzie niektóre elementy niezbędne do składania nowego mechanizmu pochodziły od zewnętrznych dostawców, jednakże tarcze i wiele innych podzespołów produkowane były już w zakładach Meyer’a. Kaliber 38 był relatywnie prostym, „budżetowym” mechanizmem z wychwytem cylindrowym, gdyż firma na tamtym etapie istnienia koncentrowała się na tworzeniu dużych ilości tanich, ale za to dobrze zbywalnych i dochodowych werków.

Kolejnym krokiem było stworzenie pierwszego zegarka pod własną marką. W roku 1900 zarejestrowano nazwę „Femina”, która to widniała na czasomierzach oferowanych kobietom. Zegarki dla kobiet traktowane były przez damy bardziej jak biżuteria aniżeli urządzenia do pomiaru czasu, mężczyźni natomiast nie widzieli wówczas potrzeby na częstą zmianę zegarka na nowy, dlatego też produkcja modeli dla kobiet była nieco bardziej dochodowa.

Kontynuacja w XX wieku

1905 – współpraca Meyer & Studeli, powstanie ROAMER i czas ekspansji

Począwszy od roku 1905, nadchodząca dekada okazała się dla zakładów Meyer’a pasmem sukcesów oraz olbrzymiej ekspansji. W tym właśnie roku do przedsiębiorstwa Fritza dołączył bardzo zdolny zegarmistrz – Johann Studeli, co zaowocowało wspaniałym partnerstwem oraz powstaniem przedsiębiorstwa Meyer & Studeli (MST).

Firma rozwijała się tak dynamicznie, iż zaledwie rok później zatrudniała już 120 pracowników i otworzyła nową fabrykę. Nowy zakład produkcyjny był w stanie pomieścić już 300 pracowników, czyli ponad dwukrotnie więcej niż dotychczas. Wtedy także zaczęły powstawać pierwsze, znane do dziś, mechanizmy oznaczone symbolem MST, które charakteryzowały się dużą punktualnością chodu oraz zyskały uznanie nawet poza granicami Szwajcarii.

Wielki, historyczny moment nastąpił w roku 1908, kiedy to oficjalnie zarejestrowana została w Szwajcarii marka ROAMER – nazwa pochodząca od najbardziej popularnej w tamtym momencie linii zegarków oferowanych przez firmę Meyer i Studeli.

Zaledwie rok później, w 1909 roku, przedsiębiorstwo MST zdecydowało o ekspansji poza granice Szwajcarii. Wkroczenie na rynek światowy rozpoczęto od Wielkiej Brytanii, gdzie powstał pierwszy, zagraniczny oddział pod nazwą Medana Watch Co. tworzony przez Leo Meyer’a, syna Fritza. Oddział ten przeszedł kilka lat później pod władanie drugiego syna twórcy marki Roamer – Charlesa Meyer’a, który piastował to stanowisko aż do swojej śmierci w roku 1945. Dziś już wiadomo, iż zaistnienie na rynku Brytyjskim okaże się po czasie jednym z najlepszych posunięć na drodze rozwoju firmy, a rynek ten pozostanie jednym z kluczowych do lat 70′ XX wieku.

Rok 1915/1916 to zgłoszenie oraz rejestracja pierwszych rozwiązań patentowych, a także zakup zakładów Messrs Tièche-Gammeter, które znane były z produkcji wysokiej jakości wychwytów kotwicowych, wielokrotnie nagradzanych na międzynarodowych targach. Wraz z nabyciem Messrs Tièche-Gammeter poszerzyła się także paleta marek zegarkowych, jakie MST oferowało swoim klientom. Zakupienie nowej pracowni nastąpiło mniej więcej w tym samym czasie co otwarcie kolejnej fabryki przy ulicy Wiessesteinstrasse w rodzinnej miejscowości Solothurn. To właśnie ta fabryka stała się ikoną marki, to właśnie tam projektowano i konstruowano mechanizmy z wychwytem kotwicowym i to właśnie budynek tej fabryki pojawia się najczęściej na wszelkich materiałach reklamowych firmy aż do roku 1960.

W roku 1917 firma MST została przekształcona w Sociètè Anonyme (SA), czyli spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, której Prezesem został Fritz Meyer, natomiast w Zarządzie zasiadał Johann Studeli oraz synowie Meyer’a. Także w tym okresie spółka podjęła kroki w celu zróżnicowania swoich marek oraz pozycjonowania poszczególnych linii produktowych. Zadecydowano, iż od tego momentu marka Roamer będzie linią produktów „premium”, a nazwa ta będzie pojawiać się wyłącznie na modelach najwyższej jakości, wyposażonych w mechanizmy ze szwajcarskim wychwytem kotwicowym i łożyskowanych na kamieniach. Czasomierze pod marką Medana przeznaczone były dla mniej zamożnych klientów, dlatego też nadal wyposażane były w mechanizmy z wychwytem cylindrowym, a potem z biegiem czasu także z kołkowym.

W roku 1920 rozpoczęto pierwsze próby wkroczenia z produktami MST na rynek amerykański. Pierwszym krokiem było zgłoszenie nazwy Roamer oraz Medana w USA, co niestety początkowo okazało się pewną trudnością, gdyż pod nazwą Roamer produkowane były już w Stanach części do automobili. Po trwającym niemalże 2 lata sporze, obu przedsiębiorstwom udało się osiągnąć kompromis – MST wykluczyło z zakresu zgłoszenia produkcję części samochodowych, na co przystała firma Roamer Automobil, i tym samym rozpoczął się kolejny etap podboju rynków światowych.

Przedsiębiorstwo rozwijało się bardzo dynamicznie, każdy kolejny rok owocował kolejnym mniejszym lub większy sukcesem, produkcja wzrosła do miliona zegarków rocznie, które to tworzone były już w 6 fabrykach należących do firmy Meyer & Studeli. Równocześnie na przestrzeni lat stale trwały prace w celu uniezależnienia się od dostawców, co zaowocowało w roku 1923 rozpoczęciem produkcji kopert własnego projektu. Dzięki temu MST miało większą kontrolę nad poziomem jakości wytwarzanych kopert oraz zmniejszyło swą zależność od firm zewnętrznych.

Zaledwie rok później, MST zanotowało największą w historii firmy dobową produkcję na poziomie 5 000 egzemplarzy. Ten rekordowy poziom nie został już nigdy więcej osiągnięty, nawet w okresie po zakończeniu II Wojny Światowej. Prawdopodobnie ma to związek z coraz wyższym poziomem jakości produkowanych czasomierzy, gdyż większa precyzja oraz dokładność wykonania wymagała także większego nakładu pracy, a co za tym idzie, więcej poświęconego czasu.

Rok 1926 to moment przykry dla całego przedsiębiorstwa w związku ze śmiercią Fritza Meyer’a, założyciela firmy, jej wieloletniego Prezesa oraz twórcy sukcesu marki. Wraz ze śmiercią Meyer’a, firma Roamer kończy pewien etap swej historii, jednakże duch innowacji, stałego rozwoju i dążenia do perfekcji nadal przyświecał dalszemu działaniu przedsiębiorstwa.

XX wiek, era kwarcu i powrót na dawną ścieżkę rozwoju

W roku 1927 zostaje zarejestrowane logo MST, które do dziś można znaleźć na wielu mechanizmach produkowanych przez Roamer w ubiegłym wieku. W latch 30′ XX wieku spełnia się pośmiertnie największe marzenie Fritza Meyer’a – MST rozpoczyna produkcję własnych tarcz do czasomierzy, dzięki czemu staje się w pełni samodzielną manufakturą !

Wszystkie elementy, począwszy od tarcz i kopert, na mechanizmach kończąc, wykonywane są pod dachem jednej fabryki, czyli tzw.  „in-house”. Przedsiębiorstwo zatrudnia już przeszło 1 200 pracowników, tworzy coraz lepszej jakości koperty odporne na wodę i kurz, ponadto dba o swoich pracowników tworząc im coraz lepsze warunki pracy, możliwość kształcenia się, a także oferuje pakiety socjalne i pomoc ich rodzinom.

Lata 30-ste to także stworzenie i opatentowanie pierwszego mechanizmu z automatycznym naciągiem sprężyny napędowej oraz rejestracja kilku patentów w zakresie wodoszczelności kopert. To także moment, kiedy w roku 1938 zostaje odświeżone logo marki ROAMER.

Początek lat 40′ XX wieku to kolejne odkrycia i patenty: m.in. stworzenie pierwszego mechanizmu odbojowego na bazie kalibru Felsa 278/9, następnie kopert wodoszczelnych oraz mechanizmu z automatycznym naciągiem sprężyny z rotorem obracającym się w oba kierunki.

Na bazie powyższych doświadczeń i uzyskanych patentów, w roku 1950 powstał pierwszy mechanizm z automatycznym naciągiem w pełni in-house, czyli stworzony przez MST – kaliber MST 410/411. Zapotrzebowanie na produkty MST stale wzrastało, gdyż klienci przekonali się bardzo szybko do czasomierzy w przystępnych cenach, które równocześnie prezentowały wysoki poziom wykonania i jakości.

Rok później firma oficjalnie zmienia swą nazwę z Meyer & Studeli MST SA na ROAMER Watch Co. SA, co stanowiło ukoronowanie sukcesu najbardziej prestiżowej linii zegarków sprzedawanych właśnie pod tą nazwą. Dwa lata później firma rejestruje kolejny patent – dekiel specjalnie wykonany z przeznaczeniem do zegarków wyposażonych w kaliber MST 417, czyli mechanizm z alarmem, który wzmagał dźwięk dzwonka.

Druga połowa lat 50-tych to okres wielkiej inwencji twórczej oraz rozwoju technicznego oferowanych zegarków i mechanizmów, w jakie były one wyposażane. W Roamer Watch Co. pracowali wówczas wybitni, niezwykle kreatywni zegarmistrzowie, którzy pomysłowością wyprzedzali tamte czasy. Należał do nich m.in. Bernard Humbert, którego wkład w stworzenie prestiżowego kalibru MST 436 jest absolutnie nieoceniony. W okresie lat 50′ XX wieku powstało ponad 40 różnego rodzaju patentów, które spowodowały, iż lata 60′ były dla firmy złotą dekadą. Właśnie Humbert, autor licznych publikacji i książek z dziedziny zegarmistrzostwa oraz Profesor w zakresie komplikacji konstrukcji mechanizmu w Szkole Zegarmistrzowskiej w Bienne, był odpowiedzialny za wymyślenie 18 z 40 rozwiązań, jakie wówczas powstały.

Prócz niego, dla Roamer pracowali także Walter Uebelhart – dwa patenty w zakresie mechanizmów wyposażonych w komplikację kalendarza, Andre Jeanrichard – odpowiedzialny za 3 patenty, udoskonalał mechanizmy z manualnym i automatycznym naciągiem sprężyny oraz Max Meyer, potomek założyciela firmy MST, który opatentował sposób łożyskowania rotora w mechanizmie z automatycznym naciągiem sprężyny.

Wszystkie te rozwiązania techniczne zaowocowały stworzeniem w roku 1955 modelu o nazwie Anfibio, który charakteryzował się niezwykle szczelnymi kopertami, niezawodnością i punktualnością chodu, dzięki czemu zyskał powszechne uznanie na świecie. Na przełomie lat 50′ i 60′ XX wieku do rodziny mechanizmów własnej konstrukcji dołączały kolejne kalibry: m.in. MST 430, MST 441, MST 452. W roku 1962 zaprezentowany został kultowy mechanizm kaliber MST 436, który posiadał 44 kamienie łożyskujące i charakteryzował się bardzo wysoką kulturą pracy.

Maciej Kopyto
www.zegarkiipasja.pl